دانشگاه گیلان (با مشارکت انجمن ایرانی حقوق جزا) پژوهشنامه حقوق کیفری 2322-2328 12 1 2021 06 22 Qisas in the Duality of Stability Oriented and Functionalist Readings کیفر قصاص در دوگانگی قرائت موضوعیت‌گرا و کارکردگرا 151 174 4889 10.22124/jol.2021.15885.1874 FA محمد حسن مالدار دانشجوی دکتری حقوق جزا و جرم‌شناسی دانشگاه فردوسی مشهد عبدالرضا جوان جعفری بجنوردی دانشیار گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشگاه فردوسی مشهد سید محمد جواد ساداتی استادیار گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشگاه فردوسی مشهد Journal Article 2020 03 02 Qisas is one of the most important shapes of punishment in the Penal structure of Sharia. About this matter that Qisas is fixed penalty there are two different kinds of reading in Sharia penal theory. The famous theory believed that Qisas is a fix penalty and times and place requirements have no impact on it. This reading is stability oriented reading. In contrast to this reading we can talk about functionalist reading. Based on this reading, Qisas is a social phenomenon and its continuity redundant depends on its social function. So, if in the time passing, Qisas failed to perform its social function we can replace it with another kind of punishment. <br />  قصاص یکی از مهم­ترین اشکال مجازات در نظام کیفری شریعت است. در خصوص موضوعیت­داشتن یا نداشتن این مجازات، دو قرائت متفاوت در نظریة کیفری شریعت وجود دارد. بر اساس قرائت مشهور، قصاص را باید صرف­نظر از شرایط زمانی و مکانی مجازاتی ثابت و غیرقابل­تغییر دانست. چنین قرائتی، امکان جایگزینی این مجازات را با دیگر اشکال واکنش­های کیفری غیر­ممکن می­سازد. این خوانش را می­توان «قرائت موضوعیت­گرا» نام نهاد. در تقابل با این قرائت، می­توان از «خوانشی کارکردگرا» سخن به میان آورد که بر اساس آن، در نظریة کیفری شریعت، قصاص پدیداری اجتماعی است که حیات آن وابسته به شماری از کارکردهای اجتماعی می­باشد. بر اساس این قرائت، تشریع قصاص به واسطة مقتضیات زمان و مکان و البته، کارکردهای اجتماعی این مجازات صورت گرفته­است. بنابراین، چنانچه در گذر زمان و به واسطة دگرگونی­های اجتماعی، قصاص ناتوان از تحقق کارکرد خود گردد، می­توان آن را با سایر اشکال واکنش­های کیفری جایگزین نمود. بازشناسی ادله­ای که هر یک از قرائت­های پیش­گفته بر آن تکیه می­کنند، نقشی بسیار مهم در دستیابی به درکی دقیق از نظریة کیفری شریعت، به­ویژه در خصوص کیفر قصاص، خواهد داشت. https://jol.guilan.ac.ir/article_4889_604373ba8027f1e334aeec0523067762.pdf